Traceability i jego znaczenie ma w pracy

Czym jest traceability i jakie znaczenie ma w pracy z pacjentami oraz klientami?
Bezpieczeństwo produktu kształtuje się jeszcze, zanim trafi on na sklepową półkę lub do rąk pacjenta. Gdy pojawia się decyzja o wycofaniu danej partii, trzeba szybko ustalić, dokąd wcześniej trafiła, kto mógł już z niej skorzystać i czy nadal pozostaje ona dostępna w sklepach. Odpowiedzi można uzyskać tylko wtedy, gdy istnieje możliwość odtworzenia wcześniejszej drogi wyrobu – od rozpoznania serii po sprawdzenie miejsc dostawy. Taki mechanizm określa się mianem traceability, czyli identyfikowalności produktów na kolejnych etapach łańcucha dostaw. To rozwiązanie odgrywa szczególną rolę w sektorze spożywczym i farmaceutycznym. Amerykańska Agencja Żywności i Leków (FDA) wskazuje, że surowe standardy kontroli żywności pomagają szybciej wykrywać artykuły stanowiące zagrożenie i usuwać je z rynku. W efekcie można zmniejszać ryzyko infekcji, chronić konsumentów i ratować ludzkie życie. Jak działa więc identyfikowalność produktów i dlaczego jej znajomość ma znaczenie dla osób przygotowujących się do pracy z pacjentami?
Pełne bezpieczeństwo zaczyna się od traceability
W sytuacji wymagającej szybkiej reakcji liczy się natychmiastowy dostęp do informacji o wyrobie, jego partii i aktualnym położeniu. Temu właśnie służy traceability. System pozwala odtworzyć historię produktu – od źródła, przez etapy wytwarzania i transportu, aż po odbiorcę końcowego. W przedsiębiorstwie porządkuje również dane o serii, terminie przydatności oraz miejscu zastosowania. Nie jest więc rozwiązaniem ograniczonym do technologii albo działalności hurtowni.
Znaczenie traceability szczególnie dobrze widać wtedy, gdy trzeba szybko oddzielić potwierdzone fakty od przypuszczeń. Wiedza o lokalizacji towaru pozwala reagować sprawniej i z większą dokładnością. System nie ma jedynie zbierać dokumentów ani przechowywać danych w archiwum. Jego zadaniem jest uporządkowanie informacji potrzebnych w kryzysie i ułatwienie szybkiego podjęcia decyzji. Dzięki temu można bez zwłoki ustalić dane dotyczące asortymentu, numer partii oraz obecne miejsce ładunku, zamiast opierać dalsze działania na domysłach.
Bezpieczeństwo wyrobów w praktyce medycznej i branży kosmetycznej
Kontrola pochodzenia i obiegu produktów ma szczególne znaczenie w zawodach związanych ze zdrowiem i estetyką. Nie chodzi wyłącznie o transport, zaplecze placówki czy kontrolę jakości. Traceability wpływa również na wybór preparatów, odpowiedzialne stosowanie, reakcję na nieprawidłowości dotyczące danej partii i zaufanie do gabinetu. Dla przyszłego inżyniera technologii medycznych oznacza między innymi konieczność nadzorowania elementów wykorzystywanych w aparaturze diagnostycznej. Logistyk kliniczny z kolei odpowiada za to, aby na salę operacyjną trafiały wyroby spełniające wymagania bezpieczeństwa. Zagadnienie to dotyczy zatem każdego obszaru, w którym jakość używanych produktów ma bezpośredni związek z ochroną ludzkiego zdrowia.
Odpowiedzialność za preparaty jako oznaka profesjonalizmu
Bezpieczeństwo środka używanego podczas zabiegu może mieć dla pacjenta równie duże znaczenie jak sam rezultat procedury. Dotyczy to zarówno kosmetyków, jak i stymulatorów tkankowych, których właściwości oraz spodziewane działanie często wpływają na wybór określonej usługi. Dlatego wiarygodność gabinetu zależy również od tego, czy personel potrafi ustalić serię preparatu, jego recepturę, trasę dostawy i wcześniejszą historię. Zakres obowiązków kosmetologa wykracza poza samo zastosowanie preparatu. Obejmuje także zalecenia dotyczące pielęgnacji domowej oraz współpracę z lekarzem w zakresie ochrony zdrowia pacjenta przed zabiegiem, w jego trakcie i po zakończeniu procedury.
Rzetelne rejestry okazują się szczególnie przydatne w razie problemów dotyczących określonej serii. Producent, który chce wycofać wadliwą serię lub ocenić związane z nią zagrożenie, musi szybko sprawdzić, którzy odbiorcy otrzymali preparat i czy został on już zastosowany. Amerykańska Agencja ds. Żywności i Leków (FDA) w materiałach dotyczących wycofywania kosmetyków zwraca uwagę, że nieczytelne oznaczenia serii mogą skutkować koniecznością zablokowania sprzedaży całego wskazanego asortymentu. Starannie prowadzone rejestry przepływu produktów pozwalają zawęzić działania do wadliwych partii, a tym samym zmniejszyć ryzyko poważnych strat po stronie przedsiębiorstwa.
Ochrona zdrowia wspierana przez identyfikowalność produktów
Pierwsze sygnały problemu z danym wyrobem medycznym lub preparatem nie zawsze od razu wskazują jego przyczynę. U pacjenta mogą pojawić się pojedyncze niepokojące symptomy, które dopiero po zestawieniu z podobnymi przypadkami zaczynają tworzyć czytelniejszy obraz. Wtedy możliwość sprawdzenia, jaki produkt zastosowano u danej osoby, z której partii pochodził i jak przebiegała terapia, pozwala połączyć zgłoszenia z konkretną serią. Ma to szczególne znaczenie przy regularnym kontakcie z pacjentem.
Właśnie dlatego pracownicy ochrony zdrowia mogą szybko wychwycić zależność między oficjalnym ostrzeżeniem a stanem danego podopiecznego. Pielęgniarki, położne, fizjoterapeuci i inni specjaliści nie tylko dokumentują objawy, lecz również uczestniczą w sprawnym przekazywaniu informacji o zagrożeniu. Pokazują to alerty Głównego Inspektoratu Sanitarnego (GIS) dotyczące artykułów dla niemowląt. Podczas wizyty patronażowej położna może poinformować rodziców, że używane mleko modyfikowane pochodzi z wadliwej partii. Podobny mechanizm działa w innych obszarach – fizjoterapeuta może zareagować na komunikat o problematycznej serii taśm do kinesiotapingu, natomiast dietetyk ostrzec pacjenta przed zanieczyszczoną partią suplementu diety lub odżywki. Znajomość drogi i historii produktu przekłada się więc na praktyczne działania wspierające odpowiedzialną opiekę.
Rozwiązania systemowe wspierające bezpieczeństwo pracy
Identyfikacja produktu w gabinecie jest możliwa dzięki danym rejestrowanym już podczas produkcji, transportu i dystrybucji. Obejmują one numer serii, przypisanie wyrobu do określonej partii wysyłkowej, a także informacje o dostawach, wydaniach i zmianach lokalizacji towaru. Do tych danych dochodzą terminy przydatności, warunki przechowywania i informacje o wykorzystanym kanale dystrybucji. Tak zorganizowany zapis umożliwia później odtworzenie pochodzenia towaru, sposobu jego magazynowania oraz całej drogi prowadzącej od wytwórcy do końcowego odbiorcy.
Jednym z nośników danych wykorzystywanych w tym procesie jest etykieta logistyczna. Zawarte na niej informacje pomagają rozpoznać dany asortyment, lecz pełna identyfikacja wymaga zestawienia ich z innymi źródłami. Obejmują one pierwotne oznaczenia partii, rejestry magazynowe, bazy danych oraz odczyty pochodzące ze skanerów. Dopiero ich wspólne wykorzystanie pozwala sprawdzić parametry produktu i dokładnie prześledzić jego drogę – od fabryki, przez hurtownie, aż do miejsca wykonania zabiegu. Dzięki temu działania prowadzone wcześniej przez logistyków i inżynierów przekładają się na większe bezpieczeństwo pracy lekarzy oraz pielęgniarek.
Kompetencje budujące zaufanie do specjalisty
Praca z pacjentem nie wymaga od specjalisty pełnej wiedzy o funkcjonowaniu magazynu i procesach logistycznych. Podobnie nie ma potrzeby dogłębnego poznawania systemu WMS (ang. Warehouse Management System), który nadzoruje przepływ towarów w magazynie centralnym albo aptece szpitalnej. Znaczenie ma jednak rozumienie źródeł danych o serii produktu, terminie jego ważności i miejscu przechowywania. Specjalista świadomy sposobu powstawania takich informacji lepiej rozumie również procedury stosowane podczas pracy z pacjentami. To, co dla laika może wydawać się nadmierną formalizacją, w rzeczywistości służy uporządkowaniu obiegu produktów oraz ochronie zdrowia.
Praktyczne znaczenie tej wiedzy łatwo dostrzec w gabinecie kosmetologicznym. Skrupulatne zapisywanie serii preparatów wykorzystanych przy poszczególnych zabiegach pozwala właścicielowi placówki szybko sprawdzić, kto mógł otrzymać produkt objęty komunikatem o wycofaniu. Podobne nawyki mogą rozwijać już studenci medycyny i dietetyki. Pomagają w tym ostrzeżenia Głównego Inspektoratu Sanitarnego, informacje publikowane przez Główny Inspektorat Farmaceutyczny oraz decyzje dotyczące usunięcia wybranych produktów leczniczych z rynku.
Istotna jest również umiejętność odnalezienia formularza przeznaczonego do zgłaszania działań niepożądanych po terapii danym wyrobem. Serwis Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych wymaga wpisania określonych informacji – między innymi nazwy stosowanego środka, opisu występujących dolegliwości, danych pacjenta oraz osoby zgłaszającej. W przypadku suplementów diety obowiązuje inne rozwiązanie. Informacji o zagrożeniach związanych z suplementami diety należy szukać głównie w ostrzeżeniach Głównego Inspektoratu Sanitarnego. URPL rejestruje bowiem działania niepożądane wyłącznie w odniesieniu do produktów leczniczych.
Dzięki takim praktykom identyfikowalność nie ogranicza się do definicji poznanej podczas nauki. W ten sposób wiedza teoretyczna znajduje zastosowanie w codziennych działaniach.
Szersza perspektywa jako element dojrzałości zawodowej
Każdy etap, od pracy z pacjentem po organizację zaopatrzenia placówki, ma wpływ na bezpieczeństwo człowieka. Z tej przyczyny umiejętne zarządzanie asortymentem nie powinno być postrzegane wyłącznie jako kwestia techniczna. Dla studentów wiedza o historii wyrobów zyskuje praktyczny wymiar szczególnie wtedy, gdy zaczynają pracować bezpośrednio z pacjentami.
Profesjonalne podejście obejmuje bowiem więcej niż poprawne wykonanie procedury. Specjalista powinien również rozumieć, w jaki sposób można ustalić pochodzenie zastosowanego preparatu i zweryfikować informacje na jego temat. Znajomość tych mechanizmów staje się więc częścią przygotowania do zawodu, ponieważ wspiera odpowiedzialną opiekę oraz pozwala lepiej zadbać o bezpieczeństwo osoby korzystającej z pomocy.
Źródła:
-
Asiston – Etykieta logistyczna i zastosowanie jej w traceability
-
Food Safety Modernization Act (FSMA), Cosmetics Compliance & Enforcement, Benefits of a UDI System, Traceability Lot Code – Agencja Żywności i Leków (FDA)
-
Global Traceability Standard, Logistic Label Guideline, Standards in Healthcare – GS1
-
Wstrzymania i wycofania z obrotu produktu leczniczego – Główny Inspektorat Farmaceutyczny
-
Rejestr Decyzji GIF – Centrum e-Zdrowia
-
Zgłoś działanie niepożądane – Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych
-
Rodzaje działań niepożądanych leków – Główny Inspektorat Farmaceutyczny
Autor: S.S.




